Historie
De remonstrantse kerk heeft haar wortels in de17e eeuw.
In januari 1610 formuleerde in Gouda een aantal predikanten bezwaren tegen de leer van de
Gereformeerde Kerk, de officiële staatskerk van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Deze predikanten
hadden fundamentele bezwaren tegen sommige leerstellingen (onder andere over de wil van de mens en de voorbeschikking door God,
predestinatie in de Heidelbergse Catechismus en de Nederlandse Geloofsbelijdenis.
Zij verzetten zich tegen enkele opvattingen van Calvijn en de staatskerk.
Dordtse leerregels De opvattingen van de remonstranten zijn
in 1610 vastgelegd in de vijf artikelen van de remonstranten. De Dordtse Synode heeft in
1618-1619 deze artikelen weerlegd in de vijf artikelen tegen de remonstranten, de zogenoemde
Dordtse Leerregels.
Opvattingen van de Remonstranten
De remonstranten waren vooral tegen het invoeren van sterk
bindende belijdenisgeschriften waarin precies werd vastgelegd wat een
gelovige wel en niet mocht geloven. Ook stelden de remonstranten
de predestinatieleer ter discussie. Deze leer gaat er van uit dat
alleen díe zielen eeuwig zalig worden, in de hemel zullen komen,
die door God al vóór de Schepping uitverkoren zijn.
Predestinatie leer
Waar de contra-remonstranten vonden dat een mens geen enkele
invloed had op zijn eeuwige bestemming, hingen de remonstranten
een minder harde variant van de predestinatieleer aan. Volgens de
laatsten had God van tevoren diegenen tot de eeuwige zaligheid
voorbeschikt waarvan Hij van tevoren reeds wist dat zij gelovig
zouden worden. De mens had bij de remonstranten dus een zekere
invloed op zijn eeuwige (on)heilsbestemming.
Rekkelijken en preciezen
Jacobus Arminius (de volgelingen werden daarom Arminianen genoemd,
ofwel de rekkelijken.), was in 1610 al overleden, maar hij werd toch boegbeeld van de remonstranten.
Franciscus Gomarus was voorman van de contra-remonstranten, ofwel de strengen of preciezen. Tussen
de remonstranten en hun opponenten ontstonden al snel felle discussies.
Synode van DordrechtOmdat het geschil tussen de remonstranten en de contra-remonstranten de prille Republiek in tweeën dreigde te
splitsen, werd in 1618 een kerkvergadering gehouden, de Synode van Dordrecht. De Synode gaf de contra-remonstranten
gelijk. Remonstrantse Broederschap opgericht
In 1619 stichtten de remonstranten in Antwerpen de Remonstrantse Broederschap.
De gevluchte remonstranten keerden na het overlijden van prins Maurits in 1625
weer geleidelijk terug naar de Republiek. Daar was de remonstrantse kerk officieel verboden, maar werd deze in de
dagelijkse praktijk gedoogd. De remonstranten stichtten vele schuilkerken; een daarvan was De Rode Hoed in
Amsterdam. Remonstrantse Kerk erkend
Pas in de Franse tijd, vanaf 1795 werd de kerk officieel erkend
In de 19e eeuw beleefde de remonstrantse kerk haar grote bloei. Veel vrijzinnigen die zich losmaakten van de
Nederlands Hervormde Kerk en - in de 18e eeuw - van de Gereformeerde Kerk sloten zich bij de remonstranten aan, al is
in absolute zin hun aanhang nooit groot geweest. geen toetreding tot PKN
In het laatste kwart van de 20e eeuw is de langdurige discussie over de totstandkoming van één
protestantse kerk in Nederland (PKN): het Samen-op-Weg-proces (SoW) een belangrijk moment geweest.
De remonstranten hebben hieraan langdurig deelgenomen, mede omdat de remonstranten steeds hebben gestreefd
naar een 'reparatie van grieven'.
geen herroeping Dordtse Leerregels In 1993 werd duidelijk dat onder andere de Dordtse Leerregels van 1619 (De
Vijf Artikelen tegen de Remonstranten) ook in de nieuw te vormen kerk overeind zouden blijven. De remonstranten hadden ook het
gevoel dat bij veel andere onderwerpen onvoldoende naar hen werd geluisterd. De remonstranten zijn toen teruggetreden uit het
SoW-proces en hebben het verder als toehoorder gevolgd.
Geen algemene leer.
De Remonstrantse Kerk onderscheidt zich van andere kerken doordat zij geen algemene leer kent: iedereen is
vrij het geloof op zijn eigen manier te beleven. Men kan lid worden door
in te stemmen met de Beginselverklaring. De Remonstranten kennen
bijna evenveel vrienden; actief bij het leven van deze geloofsgemeenschap betrokken,
Vrienden/vriendinnen hebben (bijna) dezelfde rechten en plichten als
leden. Zij dragen dus ook financieel bij aan de gemeente.Wie alleen het gemeenteblad Taal & Teken wil ontvangen, kan zich laten
registreren als abonnee.
Betekenis van de bijbel
De bijbel is voor Remonstranten een verzameling geschriften, waarin
mensen tijd- en plaatsgebonden van hun geloof hebben getuigd. Deze getuigenissen kunnen bron van inspiratie zijn, als zij in
vrijheid mogen worden getoetst op hun betekenis voor deze tijd. Dit
leidt er toe dat bij remonstranten heel verschillende beelden
ontstaan van God en Jezus Christus.
(bron: Wikipedia)
|